Radio-Lemko.pl

Чи єден з найздібнійшых піаністів в істориі джезу міг мати в собі лемківску кров? В тій полній пречудовой музикы, але тіж цєкацинок і оповісток авдициі, підеме сьлідами Біля Еванса. Од еміґранцкой істориі його предків, майн Пенсильваниі, през Ню Йорк, што бъє джезовом енерґійом, аж по европейскы музичны фестівалі 60′ і 70′ років. Жытя Біля Еванса то готовий сценар на фільм, оповіст Вам о нім Марко Тутко, котрий свою наукову працю посвятил тому необычному музикови і його творчости. Представит великана джезу зо свого особистого, приватного пізріня. То не лем біоґрафія для музичных конесерів, але подорож в часі, запрошыня вчути ся в климат Ню Йорка, зазріти за котару джезовых клюбів і вслухати ся в мелянхолийний сьпів фотепіяну Біля Еванса.

Премієра проґраму в середу 24 червця 2026 о год. 20:00, повторіня в суботу і неділю (27-28.06) о год. 14:00. Припоминаме, же вшыткы проґрамы повтаряме тіж для слухачів за океаном згідні зо стрефом GMT-4.

– – – – – – – – – – – – – – – – – –

Czy jeden z najwybitniejszych pianistów w historii jazzu mógł mieć w sobie łemkowską krew? W tej pełnej genialnej muzyki, ale też ciekawostek i anegdot audycji, ruszymy śladamy Billa Evansa. Od emigracyjnej historii jego przodków, kopalń Pensylwanii, przez pulsujący jazzową energią Nowy York, aż po europejskie muzyczne festiwale lat 60’ i 70′. Życie Billa Evansa to gotowy scenariusz na poruszający film, opowie Wam o nim Marek Tutko, który swoją naukową pracę poświęcił temu niezwykłemu muzykowi i jego twórczości. Zaprezentuje giganta jazzu ze swojego osobistego, prywatnego punktu widzenia. To nie tylko biografia dla muzycznych koneserów, ale podróż w czasie, zaproszenie do wczucia się w klimat Nowego Yorku, zajrzenia za kulisy klubów jazzowych i wsłuchania się w melancholijny śpiew fortepianu Billa Evansa.

Premiera programu w środę 24 czerwca 2026 o godz. 20:00, powtórki w sobotę i niedzielę (27-28.06) o godz. 14:00. Przypominamy, że wszystkie programy powtarzamy również dla słuchaczy za oceanem zgodnie ze strefą czasową GMT-4.

Біль Еванс, 1961, фот. Стів Шапіро / Bill Evans, 1961, fot. Steve Schapiro

Марко Тутко при вході до клюбу Вилидж Венґард в Ню Йорку (фот. Дария Тутко)
Marek Tutko przed wejściem do klubu Village Vanguard w Nowym Yorku (fot. Daria Tutko)

Уж 25 червця на лігницкых Пєкарах зачне ся 29. едиция Медженародного Фолькльорного Фестівалю „Сьвіт під Кычером”. На дошках сцен нижньошлескых місцевости, своі богаты культуры вкажут ансамблі з Чіле, Ческой Республикы, Еквадору, Ґамбиі, Індиі, Мексику, Польщы, Румуниі, Сенеґалю і Украіны. Фестівальова публика годна буде своіма очами увидіти барвны короводы і концерты полны музикы, сьпіву і танця, а мы зазриме за сцену, до орґанізаторів, котры долгыма місяцями вкладают велич труд, штобы сьвіт загостил в Лемків. Оповіст нам о тым Ольга Стариньска – членка ЛАПіТ „Кычера”, „Н’лем Фольку”, але і вольонтерка „Сьвіту під Кычером”. Просиме на бесіду Ярка Стремецкого о бекстейджу теперішньой едициі і тых минулых. Заохочаме взяти участ в фестівалю, котрий заіхат до міст і сіл, медже іншыма густо замешканых през лемківску громаду як Заміниці ци Лісєц. Справдте, ци выступы будут в Вашій околици, проґрам найдете долов.

Премієра авдициі в середу 17 червця 2026 о год. 20:00, повторіня в суботу і неділю о год. 14:00.

– – – – – – – – – – – – – – – –

Już 25 czerwca na legnickich Piekarach rozpocznie się 29. edycja Międzynarodowego Festiwalu Folklorystycznego „Świat pod Kyczerą”. Na deskach scen dolnośląskich miejscowości swoje bogate kultury zaprezentują zespoły z Chile, Czech, Ekwadoru, Gambii, Indii, Meksyku, Polski, Rumunii, Senegalu i Ukrainy. Festiwalowa publika będzie mogła na własne oczy zobaczyć barwne korowody i koncerty pełne muzyki, śpiewu i tańca, a my zajrzymy za scenę, do organizatorów, którzy przez wiele miesięcy wkładają ogromny trud, by świat zagościł u Łemków. Opowie nam o tym Olga Starzyńska – członkini ŁZPiT „Kyczera”, „N’lem Folku” oraz wolontariuszka „Świata pod Kyczerą”. Zapraszamy na wywiad Jarosława Stremeckiego o backstage’u tegorocznej edycji oraz poprzednich. Zachęcamy do wzięcia udziału w festiwalu, który odwiedzi miasta i wsie, między innymi gęsto zamieszkałe przez łemkowską społeczność jak Zamienice czy Lisiec. Sprawdźcie, czy występy odbędą się w Waszej okolicy, program znajdziecie poniżej.

Premiera audycji w środę 17 czerwca 2026 o godz. 20:00, powtórki w sobotę i niedzielę o godz. 14:00.

Македонці в короводі на „Сьвіті під Кычером”, 2023, Lemko TV
Macedończycy w korowodzie podczas „Świata pod Kyczerą”, 2023, Lemko TV

выступ Мексиканців з Канады на „Сьвіті під Кычером”, 2023, Lemko TV
występ Meksykanów z Kanady podczas „Świata pod Kyczerą”, 2023, Lemko TV

выступ щудляря зо Сенеґалю на „Сьвіті під Кычером”, 2023, Lemko TV
występ szczudlarza z Senegalu podczas „Świata pod Kyczerą”, 2023, Lemko TV

Выімкы походят з фільму на каналі Lemko TV > натисний гев, жебы обізріти
Kadry pochodzą z filmu na kanale Lemko TV > kliknij tutaj, by obejrzeć

Проґрам 29. Медженародного Фолькльорного Фестівалю „Сьвіт під Кычером”
Program 29. Międzynarodowego Festiwalu Folklorystycznego „Świat pod Kyczerą”

Сесе зьвіданя мож почути на лемківскых забавах, гостинах, ватрах од чысто чуджого чловека. І тото нияк не чудне! Шак в нашій громаді може ся вказати, же тот хтоси до тя родина. Може не в першім ани другім поколіню, але кєбы дост погребал, та велька шанса найти спільных предків. Праві тото хтіла справдити Мартина Цимбаляк-Бреян, коли ся повінчала, адже дідове єй мужа Данька жыли недалеко єй дідів іщы на Лемковині. І так пропала… чысто втягло ю ґенеальоґічне блудиско, по котрім мож ходити долгыма годинами – в ней тырват тото юж гардых пару років. Мартина находила вшелеякє о іх родинах, штобы справдити, чи Цимбалякы з Бреянами ся передом вінчали. І так збудувала для ся і свойой родины величезне ґенеальоґічне дерево! Гнеска поділит ся з Вами радами, де і як глядати своі корені, тай як мож тото документувати. Просиме Вас на бесіду Клявдиі Каштелян, што буде єй радіовым дебіютом.

Премієра проґраму в середу 10 червця 2026 р. о год. 20:00, повторіня в суботу і неділю (13-14 червця) о год. 14:00.

– – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – –

To pytanie można usłyszeć na łemkowskich zabawach, imprezach, watrach od zupełnie obcej osoby. I to wcale nie dziwne! Przecież w naszej społeczności może się okazać, że ten ktoś jest z tobą spokrewniony. Może nie w pierwszym czy drugim pokoleniu, ale jeśli dobrze poszperać, jest duża szansa na znalezienie wspólnych przodków. Właśnie to chciała sprawdzić Martyna Cymbalak-Brejan, kiedy wyszła za mąż, ponieważ dziadkowie jej męża Daniela mieszkali niedaleko jej dziadków jeszcze na Łemkowszczyźnie. I tak przepadła… bez reszty pochłonął ją genealogiczny labirynt, po którym chodzić można godzinami – u niej trwa to już dobrych kilka lat. Martyna znajdywała przeróżne informacje o ich rodzinach, by sprawdzić, czy Cymbalakowie i Brejanowie wcześniej się pobierali. I takim sposobem zbudowała dla siebie i swojej rodziny olbrzymie drzewo genealogiczne! Dzisiaj podzieli się z Wami radami, gdzie i jak szukać swoich korzeni, a także jak można to dokumentować. Zapraszamy na wywiad Klaudii Kasztelan, będący jej radiowym debiutem.

Premiera programu w środę 10 czerwca 2026 r. o godz. 20:00, powtórki w sobotę i niedzielę (13-14 czerwca) o godz. 14:00.

Мартина і Данько (знимка з приватного архіву) / Martyna i Daniel (zdjęcie z prywatnego archiwum)

Коли гітлерівскы Німці мусіли выцофати ся в 1944 році зо степів ССРР, было знатя, же товариш Сталин з союзниками буде хотіл розвязати німецку справу в середній Европі. Солдаты з радяньскых республик і теренів, котры за порядком были одбиваны з під німецкой окупациі, были рекрутуваны і шмаряны противко силам Вермахту. Прото же фронт ішов тіж през Лемковину, примусово втіляны до Червеной Арміі были тіж Лемкы. Головныма операциями, де воювали нашы воякы, были битвы на Дукляньскым Перевалі і о Моравску Остраву. Щыро просиме на проґрам Ярослава Стремецкого, посвячений війсковому аспектови операций в рамках Фронтів Украінскых і дополніня відомости о Лемках в арміі Осифа Сталина. Буде то нагода не лем познати історичны факты, але тіж спомины участників тых дій, опубликуваны в книжці „Лемкы в борбі за свою і не свою свободу” (А. Барна, Т. Ґоч, 2011).

Премієра проґраму в середу 27 мая 2026р. о год. 20:00, повторіня в суботу і неділю (30-31 мая) о год. 14:00.

– – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – –

Kiedy hitlerowskie Niemcy musiały wycofać się w 1944 roku ze stepów ZSRR, było wiadomo, że towarzysz Stalin razem z sojusznikami będzie chciał rozwiązać sprawę niemiecką w środkowej Europie. Żołnierze z radzieckich republik i terenów, które były systematycznie odbijane spod niemieckiej okupacji, byli rekrutowani i rzucani przeciwko siłom Wermachtu. Ponieważ front przechodził również przez Łemkowszczyznę, przymusowo wcielani do Armi Czerwonej byli też Łemkowie. Głównymi operacjami, gdzie walczyli nasi żołnierze, były bitwy na Przełęczy Dukielskiej i o Ostrawę Morawską. Serdecznie zapraszamy na program Jarosława Stremeckiego, poświęcony wojskowemu aspektowi operacji w ramach Frontów Ukraińskich i uzupełnienie informacji o Łemkach w armii Józefa Stalina. Będzie to okazja nie tylko do poznania faktów historycznych, ale również wspomnień uczestników tych wydarzeń, opublikowanych w książce „Lemky v borbi za svoju i ne svoju svobodu” (A. Barna, T. Gocz, 2011).

Premiera programu w środę 27 maja 2026r. o godz. 20:00, powtórki w sobotę i niedzielę (30-31 maja) ogodz. 14:00.

на знимці: Перегляд зброі перед атаком
на мапах: Стороны фронтів, до котрых головні приділяли рекрутів з Лемковины.
Стороны напертя І Украіньского Фронту Червеной Арміі по 8.ІХ.1944 р., за порякдом: І. Операция дукляньско-пряшівска (Дукляньскій перевал) ІІ. Операция моравско-остравска (Моравска Острава) ІІІ. Операция празка,
джерело: „Лемкы в борбі за свою і не свою свободу” А.Барна, Ф.Ґоч, 2011.
– – – – – – – – – – –
na zdjęciu: Przegląd broni przed atakiem
na mapach: Kierunki frontów, do których głównie przydzielani byli zmobilizowani z terenów Łemkowszczyzny.
Kierunki natarcia I Ukraińskiego Frontu Armii Czerwonej po 8.IX.1944 r., kolejno: I. Operacja dukielsko-preszowska (Przełęcz Dukielska) II. Operacja morawsko-ostrawska (Ostrawa Morawska) III. Operacja praska,
źródło: „Lemky v borbi za svoju i ne svoju svobodu” A.Barna, T.Gocz, 2011.

Наш редакторскій дует возме на стільчык палюнку, вино, пивно, самогонку… але нияк не думат іх пити, ани тым барже Вас до того нагваряти. „Ліпше ты ся напий вина – то є добра медицина” – гварит лемківска народна сьпіванка, най Вас тото єднак не зведе! Повіданка Оксаны і Данька то проґрам о важных річах з легкым приджмуріньом ока, не буде заохочати до питя алькогольовых напитків, а барже до задуманя над іх бытністю в нашім жытю. Чи ся нам сесе любит, чи ніт, мотив питя найдеме в розмаітых обрышах культуры, од торжественных стріч, по традицийны сьпіванкы, котрым призриме ся ближе. Што повідали і якы пересьвідчыня подавали іх тексты? Чи мож было выйти терезвым з лемківського весіля? Чи гнеска змінят ся наш підхід до питя? На тоты і дуже іншых зьвідань спрібуют одповісти нашы редакторы Оксана Грабан-Ліхтаньска і Данько Горощак. Просиме послухати!

Премієра проґраму в середу 20 мая 2026 о год. 20:00. Повторіня в суботу і неділю о год. 14:00.

– – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – –

Nasz redaktorski duet weźmie na tapet wódkę, wino, piwo, samogon… ale wcale nie zamierza ich spożywać, ani tym bardziej Was to tego namawiać. „Lepiej Ty się napij wina – to jest dobra medycyna” – mówi łemkowska piosenka ludowa, niech Was to jednak nie zmyli! Pogadanka Oksany i Dańka to program o rzeczach ważnych z lekkim przymrużeniem oka, nie ma zachęcać do spożywania napojów wyskokowych, a raczej do refleksji nad ich obecnością w naszym życiu. Czy się nam to podoba, czy nie, motyw picia alkoholu znajdziemy w różnych obszarach kultury, od okazjonalnych spotkań, po tradycyjne pieśni, którym przyjrzymy się bliżej. Co nam mówiły i jakie przekonania budziły ich teksty? Czy można było wyjść trzeźwym z łemkowskiego wesela? Czy współcześnie zmienia się nasze podejście do picia? Na te i wiele innych pytań spróbują odpowiedzieć nasi redaktorzy Oksana Graban-Lichtańska i Daniel Horoszczak. Zapraszamy do słuchania!

Premiera programu w środę 20 maja 2026 o godz. 20:00. Powtórki programu w sobotę i niedzielę o godz. 14:00.

В авдициі Радіо Лемко просиме Вас на стрічу з творчістю Юстины Максимчак– маляркы, історичкы штукы і консерваторкы діл штукы, звязаной з Пшемковом на Нижнім Шлескy. Артистка скінчыла консервацию і реставрацию діл штукы в Нисі, Вчыла ся тіж в Академіі Красных Штук во Вроцлаві і на Вроцлавскым Університеті. Брала участ в індивідуальных і спільных выставах, медже інчыма в выставі „Формы присутности. Штука Лемків/Карпатскых Русинів”, котру до 30 червця мож обзерати в Державным Музею в Варшаві. Будеме бесідувати о малярстві Юстины, єй інспірациях, вражливости на деталь і емоциях схованых в образах. Не бракне тіж рефлексий о штуці як о способі оповіданя о памяти і штоденности. То буде стріча з творчістю повном сымволів, барв і особистой наррациі. Обовязково зазрийте на сторону артисткы, де презентує своі праці.

Премієра авдициі в середу 13 мая о год. 20:00. Повторіня в суботу і неділю о год. 14:00.

– – – – – – – – – – – – – – – – – –

W audycji Radio Lemko zapraszamy na spotkanie z twórczością Justyny Maksymczak – malarki, historyczki sztuki i konserwatorki dzieł sztuki związanej z Przemkowem na Dolnym Śląsku. Artystka studiowała konserwację i restaurację dzieł sztuki w Nysie, kształciła się również na Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu oraz na Uniwersytecie Wrocławskim. Brała udział w wystawach indywidualnych i zbiorowych, m.in. w wystawie „Formy obecności. Sztuka Łemków/Rusinów Karpackich”, którą do 30 czerwca można oglądać w Państwowym Muzeum Etnograficznym w Warszawie. Porozmawiamy o malarstwie Justyny, jej inspiracjach, wrażliwości na detal i emocje ukryte w obrazach. Nie zabraknie również refleksji o sztuce jako sposobie opowiadania o pamięci i codzienności. To będzie spotkanie z twórczością pełną symboli, kolorów i osobistej narracji. Koniecznie zajrzyjcie na stronę artystki, gdzie prezentuje swoje obrazy.

Premiera audycji w środę 13 maja o godz. 20:00. Powtórki w sobotę i niedzielę o godz. 14:00.




Юстина Максимчак в часі роботы при реновациі мураля „Брексіт” авторства Банксого.
Justyna Maksymczak podczas pracy przy renowacji muralu „Brexit” autorstwa Banksy’ego.

Знимкы зо стороны: https://maksymczak.com/
Zdjęcia ze strony: https://maksymczak.com/

„Як собі засьпівам на высокій горі, та мій голос піде по вітцьовім дворі” – то слова знаной нам добрі сьпіванкы, котра єст головным мотивом оперы „Голос”. Композиторка Дария Кузяк не лем створила першу лемківску оперу, але тіж вынесла нашу культуру до шыршой публикы. Як сама повідат, опера то не лем єй оповіст, то голос Лемків – выганых з рідной Лемковины, што долгы рокы жыли в тишы, але тіж молодого поколіня, котре гнеска хоче розвияти нашу культуру і голосно бесідувати о своіх коренях. Тот голос понюс ся до сьвіта!

Лемківска опера то не лем музичне діло, сценічне видовиско, сплетены зо собом традицийны танці і сьпівы зо сучасныма. Сеса пребогата артистична верства то так направду сам вершок горы. Шак опера то дуже веце – спільна праця і інтеґрация здібных артистів, участ розмаітых народности і вражливости при лемківскім проєкті, барз міцна промоция в публичных медиях, отверте бесідуваня о нашым болячым минулым і ясным будучым, до котрого хцеме горді іти. То вздвиг Лемків, котры цілыма родинами приходили на выступы і выходили з сылзами в очах.

За нами остатнє вказаня оперы в Народовім Форум Музикы во Вроцлаві, де на публиці зобрало ся праві же 1400 люди. Просиме на проґрам в Радіо Лемко, де почуєте веце о опері, тай перенесеме ся до Вроцлавя, штобы іщы раз пережыти тото емоциі. Оддаме голос людям з публикы, котрых поділили ся з нами своіма передуманями перед і по выступі. Наталия Пеляк-Яща, ведуча групы промоциі, оповіст Вам, як обдумане было промуваня оперы, Лемків і Лемковины, тай што плянує ся на найближшы місяці. Щыро просиме Вас на проґрам, пережыйме тото іщы раз!

Премієра авдициі в середу 25 лютого о год. 20:00. Повторіня в суботу і неділю о год. 14:00.

– – – – – – – – – – – – – – – – – –

„Jak sobi zaśpiwam na wysokij hori, ta mij hołos pide po witciowim dwori” – to słowa znanej nam dobrze pieśni, która jest głownym motywem opery „Hołos”. Kompozytorka Daria Kuziak nie tylko stworzyła pierwszą łemkowską operę, ale też pokazała naszą kulturę szerszej publice. Jak sama mówi, opera to nie tylko jej opowieść, to głos Łemków – wygnanych z rodzimej Łemkowyny, żyjących przez lata w ciszy, ale też młodego pokolenia, które dzisiaj chce rozwijać naszą kulturę i głośno mówić o swoich korzeniach. Ten głos poniósł się po świecie!

Łemkowska opera to nie tylko dzieło muzyczne, widowisko sceniczne, splecione ze sobą tradycyjne tańce i śpiewy ze współczesnymi. Ta niezwykle bogata artystyczna warstwa to tak naprawdę sam szczyt góry. Wszak opera to znacznie więcej, to wspólna praca i integracja zdolnych artystów, udział różnych narodowości i wrażliwości przy łemkowskim projekcie, bardzo mocna promocja w publicznych mediach, otwarte mówienie o naszej bolesnej przeszłości, ale też jasnej przyszłości, do której chcemy z dumą dążyć. To poruszenie Łemków, którzy całymi rodzinami przychodzili na występy i wychodzili ze łzami w oczach.

Za nami ostatni pokaz opery w Narodowym Forum Muzyki we Wrocławiu, gdzie na publice zebrało się niemal 1400 osób. Zapraszamy na program w Radiu Lemko, gdzie usłyszycie więcej o operze, przeniesiemy się do Wrocławia, aby znów przeżyć te emocje. Oddamy głos osobom z publiczności, którzy podzielili się z nami swoimi przemyśleniami przed i po spektaklu. Natalia Pelak-Jaszcza, koordynatorka zespołu promocji, opowie Wam, jaki był zamysł promowania opery, Łemków i Łemkowszczyzny oraz co planowane jest na najbliższe miesiące. Serdecznie zapraszamy Was na program, przeżyjmy to jeszcze raz!

Premiera audycji w środę 25 lutego o godz. 20:00. Powtórki w sobotę i niedzielę o godz. 14:00.

артисты на сцені Народового Форум Музикы во Вроцлаві / artyści na scenie Narodowego Forum Muzyki we Wrocławiu

вроцлавска публика / wrocławska publika

композиторка Дария Кузяк, польска ноблистка Ольга Токарчук, ведуча промоциі Наталия Пеляк-Яща, режысерка Оксана Терефенко-Горощак / kompozytorka Daria Kuziak, polska noblistka Olga Tokarczuk, koordynatorka promocji Natalia Pelak-Jaszcza, reżyserka Oksana Terefenko-Horoszczak

Автор знимок під текстом: Пшемыслав Чех. Авторка знимкы на головній страні: Соня Гербут.
Autor zdjęć pod tekstem: Przemysław Czech. Autorka zdjęcia na stronie głównej: Sonia Herbut.

Война несе зо собом жертвы вшелеякого рода, од тых найменше важных – материяльных – по страчене людскє жытя. Зазнали тото „добрвольці” примусово втілены до Червеной Арміі, де за свою і не свою свободу, тратили здоровя і жытя м.ін. на Дукляньскім Перевалі, Моравскій Остраві і іншых лениях фронту. О тых выдарінях споминали участникы бойовых дій, а авторы публикациі з 2011 рока – панове Адам Барна і Федор Ґоч – дополнили описом жытя на Лемковині в обставинах ІІ Сьвітовой Войны (книжка „Лемкы в борбі за свою і не свою свободу”). В другій части подаме історию польско-словацкой „зеленой границі”, німецкых репресий, тай контрнапертя Червеной Арміі. На тото оповіданя і спомины лемківскых рекрутів зо східньой і середньой Лемковины щыро просит Ярослав Стремецкій.

Премієра проґраму в середу 11 лютого 2026 о год. 20:00. Повторіня в суботу і неділю (14-15.02) о год. 14:00.

Першу част можете одслухати в нашім складі: За свою і не свою свободу, ч. 1

– – – – – – – – – – – – – – – –

Wojna niesie ze sobą ofiary, od tych najmniej ważnych – materialnych – po stracone ludzkie życie. Doświadczyli tego „ochotnicy” przymusowo wcieleni do Armii Czerwonej, gdzie za swoją i nie swoją wolność, tracili zdrowie i życie m.in. na Przełęczy Dukielskiej, w Morawskiej Ostrawie i innych liniach frontu. O tych wydarzeniach wspominali uczestnicy walk, a autorzy publikacji z 2011 roku – panowie Adam Barna i Teodor Gocz – dopełnili opisem życia na Łemkowynie w trakcie II Wojny Światowej (mowa o książce „Lemky v borbi za svoju i ne svoju svobodu”). W drugiej części przekażemy historię polsko-słowackiej „zielonej granicy”, niemieckich represji oraz kontrataku Armii Czerwonej. Na te opowiadania i wspomnienia łemkowskich rekrutów ze wschodniej i środkowej Łemkowyny serdecznie zaprasza Jarosław Stremecki.

Premiera programu w środę 11 lutego 2026 o godz. 20:00. Powtórki w sobotę i niedzielę (14-15.02) o godz. 14:00.

Część pierwszą można osłuchać w naszym archiwum: Za swoją i nie swoją wolność, cz. 1

Стороны фронтів, до котрых головні приділяли рекрутів з Лемковины.
Стороны напертя І Украіньского Фронту Червеной Арміі по 8.ІХ.1944 р., за порякдом: І. Операция дукляньско-пряшівска (Дукляньскій перевал) ІІ. Операция моравско-остравска (Моравска Острава) ІІІ. Операция празка,
джерело: „Лемкы в борбі за свою і не свою свободу” А.Барна, Ф.Ґоч, 2011.
– – – – – – – – – – – – – – – –
Kierunki frontów, do których głównie przydzielani byli zmobilizowani z terenów Łemkowszczyzny.
Kierunki natarcia I Ukraińskiego Frontu Armii Czerwonej po 8.IX.1944 r., kolejno: I. Operacja dukielsko-preszowska (Przełęcz Dukielska) II. Operacja morawsko-ostrawska (Ostrawa Morawska) III. Operacja praska,
źródło: „Lemky v borbi za svoju i ne svoju svobodu” A.Barna, T.Gocz, 2011.

Од 17 січня до 30 червця 2026 р. в Державным Етноґрафічным Музею в Варшаві буде ся вказувати выставa „Формы присутности. Штука Лемків/Карпатскых Русинів”. Так шырокой, медженародной выставы, што збере в єдным місци артистів з розмаітых куточків сьвіта, іщы не было. Серед прац зобраных на выставі буде мож видіти роботы такых лемківскых/русиньскых артистів як: Енді Ворхоль (Андрий Вархола), Никыфор (Епіфан Дровняк), Юрий Новосільскій, Миколай Федак, Григорий Пецух, Владислав Ревак і вельо інчых, котры были або дале сут звязаны з лемківском штуком. Данько Горощак стрітил ся з др. Михалом Шымком, думкодавцьом і куратором выставы, істориком штукы, котрий специялизує ся в баданях над русиньском творчістю. В проґрамі почуєте о выставі, давных і гнешніх творцях, не лем знаных, але і тых, котрых треба было одкрыти. Дознате ся такой о розмаітых діях, што будут товаришыти выставі. Буде і коментар до гнешнього стану лемківской штукы і бытя Лемків в соспільным просторі.

Премієра авдициі в середу 14 січня 2026 р. о год. 20:00. Повторіня в суботу і неділю о год. 14:00.

– – – – – – – – – – – –

Od 17 stycznia do 30 czerwca 2026 r. w Państwowym Muzeum Etnograficznym w Warszawie prezentowana będzie wystawa pt. „Formy obecności. Sztuka Łemków/Rusinów Karpackich”. Tak obszernej, międzynarodowej wystawy, gromadzącej w jednym miejscu artystów z różnych zakątków świata, jeszcze nie było. Wśród dzieł zebranych na wystawie będzie można zobaczyć prace takich łemkowskich/rusińskich artystów jak: Andy Warhol (Andrew Warhola), Nikifor (Epifaniusz Drowniak), Jerzy Nowosielski, Mikołaj Fedak, Grzegorz Pecuch, Władysław Rewak i wielu innych, którzy byli bądź są związani z łemkowską sztuką. Daniel Horoszczak spotkał się z dr. Michałem Szymko, pomysłodawcą i kuratorem wystawy, historykiem sztuki, specjalizującym się w badaniach nad rusińską twórczością. W programie usłyszycie o wystawie, dawnych i współczesnych twórcach, nie tylko znanych, ale i tych, których twórcza praca nie była szeroko prezentowana. Dowiecie się również o różnorodnych inicjatywach, towarzyszących wystawie. Nie braknie komentarza do dzisiejszego stanu łemkowskiej sztuki i obecności Łemków w przestrzeni społecznej.

Premiera audycji w środę 14 stycznia 2026 r. o godz. 20:00. Powtórki w sobotę i niedzielę o godz. 14:00.

Коли артиста творит, хоче розмаіте подати одберачам. Для єдного найважнійша буде естетика, другій хоче выкликати задуманя і емоцийне потрясіня, третій стоіт о вірніст культуровій спадковині і єй розвиваня, а четвертий має дяку творити для люди і дашто по собі лишыти. Видит ся, же Давида Здобыляка веде на творчій стежці тото вшытко, а певно і іщы веце, адже коли позераме котрисий юж раз на його образы, все находиме в них дашто нове, што сме передом не достерегли, гейбы мали в собі схованых кус загадок, таємниц і культуровых кодів, што не каждий годен одчытати. Але єдно знатя напевно – з Давидовых образів каждий годен взяти дашто для ся як з джерела, што ся не кінчыт. Просиме Вас на проґрам в Радіо Лемко, в котрім представиме Вам Давида Здобыляка і оповіме о його творчости – о тім, што сме ся дознали, тай што сами сме достерегли. При нагоді запросиме Вас на выставу, де годны будете видіти і Давидовы образы.

Просиме на премієру 31 грудня 2025 о год. 17:00. Повторіня в Новий Рік 1 січня 2026 о год. 20:00, такой традицийні в суботу і неділю о год. 14:00.

– – – – – – – – – – – –

Kiedy artysta tworzy, wiele rzeczy chce przekazać odbiorcom. Dla jednego najbardziej istotna będzie estetyka, drugi chce wywołać refleksję i poruszyć emocjonalnie, trzeciemu zależy na wierności spuściźnie kulturowej i jej rozwoju, a czwarty ma chęć tworzyć dla ludzi, by coś po sobie pozostawić. Zdaje się, że Dawida Zdobylaka prowadzą na twórczej ścieżce te wszystkie motywacje, a pewnie i jeszcze więcej, bo kiedy oglądamy jego prace kolejny już raz, zawsze znajdujemy coś nowego, czego sami wcześniej nie dostrzegaliśmy, jak gdyby zawierały w sobie zagadki, tajemnice i kod kulturowy, niedające się odczytać każdemu. Ale jedno jest pewne, że każdy może coś z obrazów Dawida dla siebie wziąć jak z niewyczerpanego źródła. Zapraszamy na program w Radio Lemko, w którym przedstawimy Wam Dawida Zdobylaka i opowiemy o jego twórczości – o tym, czego się dowiedzieliśmy, a także co sami dostrzegliśmy. Przy okazji zaprosimy Was na wystawę, gdzie zobaczyć będzie mogli m.in. obrazy Dawida.

Zapraszamy na premierę 31 grudnia 2025 roku o godz. 17:00. Powtórki w Nowy Rok 1 stycznia 2026 o godz. 20:00, a także tradycyjnie w sobotę i niedzielę o godz. 14:00.

образ Давида Здобыляка „Кед мі пришла карта нароковац”, олій на полотні, 42×48цм, 2024
obraz Dawida Zdobylaka „Ked mi pryszła karta narokowac”, olej na płótnie, 42x48cm, 2024